भरतपुर । राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) को पहिलो महाधिवेशनबाट पार्टी सभापतिमा रवि लामिछाने निर्विरोध निर्वाचित भएका छन्। बन्दसत्रअन्तर्गतको निर्वाचन प्रक्रियामा लामिछानेको मात्रै उम्मेदवारी परेपछि निर्वाचन आयोगले उनलाई निर्विरोध निर्वाचित घोषणा गरेको हो। लामिछानेको निर्विरोध चयनसँगै पार्टीभित्रको नेतृत्व संरचना, आन्तरिक लोकतन्त्र र भविष्यको राजनीतिक दिशाबारे बहस सुरु भएको छ।
नयाँ राजनीतिक शक्तिका रूपमा उदाएको रास्वपाले लोकतान्त्रिक अभ्यासलाई प्राथमिकता दिने दाबी गर्दै आएको भए पनि सर्वोच्च नेतृत्वमा प्रतिस्पर्धा नहुनुलाई विभिन्न कोणबाट हेरिएको छ। किन परेन अर्को उम्मेदवारी ? रास्वपाभित्र रवि लामिछाने अझै पनि सबैभन्दा प्रभावशाली र लोकप्रिय नेताका रूपमा स्थापित छन्। पार्टी स्थापनादेखि नै उनी मुख्य राजनीतिक अनुहारका रूपमा रहँदै आएका छन्। यही कारण पार्टीभित्रबाट उनको विकल्पका रूपमा कोही अघि नसरेको विश्लेषण गरिएको छ। कतिपयले यसलाई नेतृत्वप्रतिको विश्वास र पार्टी एकताको संकेत मानेका छन् भने केहीले नेतृत्व चयनमा प्रतिस्पर्धा नहुनुलाई आन्तरिक लोकतन्त्रको कमजोर अभ्यासका रूपमा टिप्पणी गरेका छन्। कानुनी विवादबीच नेतृत्वमा निरन्तरता सहकारी ठगी तथा संगठित अपराध सम्बन्धी मुद्दाको सामना गरिरहेका लामिछाने न्यायिक प्रक्रियामा रहे पनि पार्टी प्रतिनिधिहरूले उनैमाथि भरोसा कायम राखेको देखिएको छ। यसले रास्वपाको आगामी राजनीतिक रणनीति पनि लामिछानेकै नेतृत्वमा केन्द्रित हुने संकेत गरेको छ। वैकल्पिक नेतृत्वको प्रश्न महाधिवेशनमा अधिकांश प्रतिनिधि र कार्यकर्ता लामिछानेको पक्षमा उभिएको देखिए पनि नेतृत्वमा प्रतिस्पर्धा नहुनुले पार्टीभित्र वैकल्पिक नेतृत्व विकासको अवस्था कस्तो छ भन्ने प्रश्न उठाएको छ। राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार कुनै पनि लोकतान्त्रिक दलमा नेतृत्व चयनका क्रममा प्रतिस्पर्धा हुनु स्वस्थ अभ्यास मानिन्छ। तर कतिपय अवस्थामा सर्वसम्मति वा निर्विरोध चयनलाई संगठनात्मक एकता र स्थिरताको संकेतका रूपमा पनि हेरिन्छ। अबको चुनौती निर्विरोध सभापति बनेसँगै लामिछानेमाथि पार्टीलाई आगामी निर्वाचनसम्म सशक्त रूपमा लैजाने, कानुनी विवादका बीच पार्टीको छवि जोगाउने तथा संगठन विस्तार गर्ने चुनौती थपिएको छ। साथै, रास्वपाले आफूलाई वैकल्पिक राजनीतिक शक्तिका रूपमा स्थापित गर्न आन्तरिक लोकतन्त्र, संस्थागत विकास र नयाँ नेतृत्व निर्माणमा कति जोड दिन्छ भन्ने विषय आगामी दिनमा अझ महत्वपूर्ण बन्ने देखिन्छ। रास्वपाको महाधिवेशनले एउटा प्रश्न भने खुला नै छाडेको छ— पार्टीमा रवि लामिछानेको विकल्प छैन, कि विकल्प उठ्ने वातावरण बनेन ? यही प्रश्नको उत्तरले आगामी दिनमा रास्वपाको राजनीतिक यात्रा र संगठनात्मक दिशालाई स्पष्ट पार्नेछ।
